Од 1817. та по шейдзeшати роки прешлого вику, гвари ше, зявенє Пречиcтeй Дїви Мариї видзeли вецей особи. Окрем керестурцом, записали хpoнїчаpe, Мария ше указала и особом э других крайох цо вец приходзeли на тоту студзенку.   Перше виздрaвенє зазначaне 1823. року кед ше єдней барз хорей жени з другого краю пришнїла дїва Мария, та ю вец домашнї привезли на кочу на тоту студзенку нaй ше умиє и, кед вона то зробeла, такой виздрaвeла.  На студзенки, кед ше yмили зоз тоту воду, вeлї цемни и нєми абo кaлїки и барз хори людзе виздравели. Медзи нїма бyпи якиш Серб зоз Сентивaню (нєшкайше Деспотово), та Шваб зоз Филїпова (нешкайши Бачки Ґ'рачац), a Йосип Фишер зоз Купи бул ocем роки шлєпи и кед на cтyдзенки препатpeл, дал тенєж на перши образ цо ше го вец обeшeло на паланки на тeй студзенки.   На тотy cтyдзенку прикодзeли вeлї кaлїки. Спали y шопи цо ю людзе направели нєдалеко од cтyдзенки и кед виздравeли, охабяли караґулї y шопи. У гевтим чaше була кнїжка y котрей калїки, кед виздравели, зоз пришагy пошведочeли же зиздравели на тей студзенки кед ше умили. И тeраз ше y архиви Крижевского владичества чува залисани 14 важнейши чуда котри препатрeли и потвердзeли 1870. реку фаxовци и дохтoре.
  Прецо ше права штpeдком прешлого вику зявйовали тeлї чуда при cтyдзенки и же з помоцy нєй вeлї виздрaвeли?
  Оцец Венедикт Сабо-Ситкаров,котри пребувал коло 13 роки y Водици, 1943. року преписaл кратке сказаниє a и y препису з ориґиналней "Водицовей кнїжки» дзе було и даскeльо пведоченя — Водицово докази 1941 — 1956 — твердзeл же то бул знак же 6и ше на тим месце при cтyдзенки направeло кaплЇчку. После того як каплїчка направена, чуда були ридши.

Випитовали и комисиї

Перша комисия цо мала превериц тoти зявеня на студзенки формована, випатра, 1830. року. У нєй ше находзели лєм духовни особи, медзитим вони тот задаток нє окончели

Други два комисиї оформени 1856. и 1858. року. У тих комисийох були и фаховци, дохторе, цо преверйовали хороту при хорих, a кед з помоцy студзенки виздрaвeли, вец yтвердзовaли їх виздравенє и провадзели то вецей роки же чи ше их хорота нє наврацела. Же Церква заш лєм нє барз лєгко примала без преверйованя тоти зявеня, як дaяке поровнaнє, и осторожносц церкви y таких случайох, може нам послужиц и податoк же y Лурду, y Французкей, дзе ше тиж указала Мария, збули ше коло 240.000 чуда, a Церква од того пpияла лєм 67 як наисце доказани. Пред саму вибудову Водици випатра же була офoрмена и штварта, тайна комисия котра тиж потвердзела же ше на студзенки cлyчyю чуда.
Кед владика крижевски 1857. року дал дошлєбoдзенє за вибудов церквочки, вон исгочасно y своїм писме упут'юе най ше парох обраци и на цивилни власци цо ше теди находзели у Темишваре. Притримуюци ше того, керестурски парох Янко Ґвожджак посила молбу до Темишвару же би там фaковци випитали воду же чи то нє даяка лїковита вода як цо то y баньох. 

Каменец побил цали хотар

Же би ше при cтyдзенки збудовaло церквочку, на тото, окрем спомнутих зявеньох, випатра вплївовaли и други. Так на други дзень Русадльох 1853. року падал таки каменец же дочиcта побил цaли хотар. Людзе ше теди зарекли же Русадля буду славиц нє два, aлє три днї. Од теди на треци дзень Русадльок до Вoдици каждого року приходза процесиї и з других меcroх: зоз Коцура, Дюрдьова и з местох зоз Сриму.

Праве пре части зявеня при cтyдзенки на Преображене 1855. року студзенка и новозбудовани криж при нєй пошвецени и лєм рок познєйше (1856) будує ше мaлy древенy каплїчку зоз пенєжом цо людзе даровали.

Уж o рок роздумує ше o будованю церквочки. У писм цо зачyване y архиву Крижевскей епархиї, a котре посила вицеархидиякон парох y Коцypе Дюра Шовш року 1857, вон информує крижевского владику же цо ше ту случує и же паломнїки надумали при студзенки збудовац церквочку. Истошо року владика крижевски конєчно дава дошлебодзенє за вибудов церквочки.
Церквочку Водицу проєктовал y тот час познати сомборски арxитект Карло Г. Фернер. Вон, y cтвари, церквочку збуцовал за власни пенєж, аж гeт познєйше, 20. юния 1866. року, з Водицовей каси Фернерови врацене — виплацене 2200 царски форинти цо назберане од паломнїкох.
У писме крижевскому владикови коцypски парох Дюра Шошв информує владику же 30. октобра 1859. року Янко Ґвожджак, кереcтypски парох, поблагоcловел два новопоcтавени дзвони. Рок познєйше керестуpски парох модлї владику же би послал дакого же би пошвецел церкву и предклaда датум 20. май (озда дзень пред Кирбайом). Владика крижевски то дошлєбодзує, медзитим, озда и далєй пpе дaяке обавенє, на тоти зявеня при студзенки на пошвецанє носила з »нїзшого ґарду« священского шора. To видзиме и зоз писма коцурского Дюру Шошва кед реферує владикови же церква Водица пошвецена 20. мая 1860. року на чесц Непорочного зачатия Мариї, a же церкву пошвецел вон, Дюра Шовш, з вепровацким парохом Антоном Михайловичом. Правда, тото мож толковац и так же ше обидвоме парохове находзели y блїзкосци Водици.

Служенє служби и на других обрядох

Накеди збудована Водица, ту почали приходзиц процесиї паломнїкох и з других месток. Так ту, окрем Руснацох, приходза и Мадяре, Словаци, Горвати, Серби, Шваби... Озда и прeто року 1863. администратор кереcтypски Лушканци модлї крижчевского влaдику Георгия Смичикласа же би и римокатолїки могли служиц на тим истим преcтолє y Водици. Владика дошлебодзує же убудуце мож отримовац богоcлyженя и по римокатолїцким обряду на тим иcтим престолє. Вше векше число паломнїкох цо приxодзели на студзенку до Водици вимагало же би ше ту направело и даяки векши будинок од тедишнєй шопи. Так 1894.- року направена велька хижа на поверх за паломнїкох, a уж теди випатра же ше раковало же раз y тим будинку годни буц монахи цо ше гeт познейше и зисцело. Попри двох дзвонох цо поcтавени пред пошвецаньом Водици 1990. року поcтавени и треци. И за вибудов хижи и за тот треци дзвон пенєж обезпечели паломнїки зоз прилогами.

Образи, олтар и иконостас

Найcтарши образ y Водици, котри иcточасно предcтавя и значне уметнїцке дїло, намальовани 1861.року. Образ представя Пречисту Дїву Марию з малим Исусом. Образ дал намальовац Керестурец Михал Рамач, а ypамел го до позлаценого раму столар Михал Семан, тиж Керестурец. Тот вельки образ (78 x 186 цм) бул длуго єдини y Водици, a кед направени нови иконостас, тот образ виши на лївим боку y Каплїци. Кед паломнїки приходзели на студзенку, модлєли ше и кед виздравели, приношели вец и образи. Так ше y Водици на тот способ назберало коло 50 образи цо вишeли доокола по мурох Водици.

З инвентарней кнїжки Водици 1918. року мож видзиц же приcтол бул муровани, a кивот (мала церквочка на приcтолy y котрей стої свята причасц) бул древени аж по 1941. рок кед за нови кивот пенєж подаровал Штефан и Иля Папгаргaйово з Руского Керестура. Нови иконостас направени 1943.року. того року намальовани три мaлюнки на муре (у абcтиди) за столом, аштири на иконостасу. Малюнки намaльовaл и иконотас украшел академски маляр Лазар Микyлич зоз Кули. Коло того оcтaла и мала анеґдота же ше Микулич пред тим понукал омaльовац керестурску церкву, алє тоту роботу нє достал (мaльованє церкви було зверене малярови и професорови Дюричови). Кед достал мальовац y Водици, Микулич ше здушнє дал до роботи, уложeл шицки сили, та седем малюнки y Водици зоз коректним уметнїцким квaлитeтом, намальовал за штири мешаци.

Водицово тyторе

О Водици ше од початку cтарaли ей туторе. Було их медзитим нє o шицкиx оcтaл пйсани шлїд. Медзи першима туторами спомина ше Пeтро Чижмар. Треци дзвон поставел и o вубудови велькей xижи за паломнїкох cтарaл ше Дюра Виcлавски-Пaлков. Концом ХIX вику спомина ше тутор Янко Хома, a пред тим дїдо Микловш. Од 1896. по 1924. рок тутор бул Василь Джуджар зоз Куцику на Капущаним шоре. После нього тутор бул дїдо Пашов, церковнїк, та Дюра Хома и Йовґен Рамач. После дрyгей шветовей войни, под час пребyваня О. Венедикта Сабо-Ситкара и шеcтрох, Водицово туторе були Янко Павлович и Янко Макаї.

Фиґляр и народни мудерец

Од шицких спомнутих тутор бул найдлужей и найкрасши спомин за собу охабел Василь Джуджар. Вон нє лєм же ше добре cтарaл о Водици, aлє и oтримовaл схaдзки за побожних дюдзох y Водици, та и y школи y вaлaлє. Бул прави народни мyдерец, або, як го Гавриїл Когтельник наволaл (a и описал y єдней приповедки), од обешеняка и кепкара поcтaл нєшвецени паноцец. Василь Джуджар бул и єден з найславнєйших cтаростох нє лєм y Руским Керестуре, aлє и y других рускиx вaлaлох. На обедох тиж знал крашнє прегвариц, y смутку собраниx поцешиц. Джуджар бул начитани чловек, окреме бул любитель природи, та и филозоф, бo знал предсказовац як ше швeт и наука буду меняц, розвивац. Приповедaл людзом о »кочох цо буду исц без коньох« и о »шкатули цо будзе сама грац«. Учел людзох чистоти души и цела, a бул и ветеринар y ва- лaлє. Василь Джуджар, народни мyдерeц, yмар 1928. року. Як стої записане, йому єдиномy, до теди и од теди, попри дзвонох y церкви y валалє, предзваняли и дзвони y Водици.

хиби пията часц

ЖРИДЛА И ДОКУМЕНТИ O ВОДИЦИ O Водици ше до тераз зачувапо, нaжaль, нє вeльо документи. Єдно спомедзи тих жридлох то кратке сказанє цо o. Венедикт Сабо-Ситкар преписал 1943. року з »Водицовей Кнlжки «. Друге жридло то »Кратка виcтка o ласкaвей мaцери цо ше находэи на гранїци кepестypскей грекокатолїцкей парохиї«. Тот спис писaни за живота керестурского пароха Янка Ґвожджака на латинским и отадз, y cтвари, нaйвецей дознаваме o Водицовей прешлосци. Tpеце жридло то писмо Янка Копчaя, керестурского пароха, цо писал крижевскому влaдикови 1927. року, a писмо ше нaxодзи y арxиви Крижевского владичества. Окрем того, єст ище коло дзешец менєй значни документи o Водици. Було потераз, насaмпредз y церковниx и руских кaлендарох, писане o Водици, алє найкомплетнєише то позберaл o. Владислав Ваpґa и о тим нєдaвно видата кнїжка под наcловом »Водица«. Наш поэнати иcторичар Янко Рaмач указує же ше на вецей местох и y вецей историйних списох спомина же було вецей документи и Водицово докази на хтори ше тоти списи поволую, алє тоти документи тераз нєт. Можебyцже раз док ше знова дaxто влапи роботи на розшветльованю историї о Водици пренaйдзе и други за котри ше тераз нє зна.

Од 1859. року, кед збудована терашня церковочка Водица, та по тераз було на нєй вецей оправки и добудови. Найвекши роботи на ей реновированю окончени 1925. року. Под час другей шветовей войни и y рокох такой после ей законченя y Водици тиж окончовaни значни оправки. Направени и намальовани иконостас, a обновена и закрита тypня. Вельки cтраxоти войни вплївовали же 6и людзе знoва почали частейше ходзиц до Водици.

Дзвон з Лабуднячи  

Єдна зоз значнєйших новосцох y Водици збула ше 1956. року кед до турнї положени и пошвецени дзвон. Тот дзвон принєшени з Риту, з Лабуднячи, дзе бул поставени у валалскей каплїчки. Кед нашо людзе мушели охабиц свойо поля коло Вайскей и занавше напущиц Рит, y Лабуднячи и каплїчка остала празна. Гвари ше же хтошка тот дзвон руцел до дунаю, a после є пренайдзени и принєшени до Водици. Пошвеценє дзвона 1956. року кажде по дачим запаметaл, a дзеци по тим же при пошвецаню кум дзвона рyцал дробни пенєж цо го дзеци зберали по порти.

Уж идуцого 1957. року порта оградзена, a над студзенку положене нове закрице. Истого року криж цо стал пред Водицу премесцени на друге место, коло каплїчки. Премесцена и шопа цо була пред тим справена од валалу, так же од нєй нє було видно анї каплїчку з валалу. Водица на други завод реновирована 1967. року. Теди познїмани cтари малтер и звонка и знука церквочки, a муpи знова омасцени и обилєни. Осем роки познєйше y Водици збудована Лурдска пещера y котрей ше находзи cтатyа з Лурду. Роки 1987. при Водици розпочата вибудов новей хижи за пребуванє и одпочивок паломнїкох. Вибудов закончена уж идуцого року. Истого 1988. року до Водици Керестурци з месним caмодоприносом и дарованьом пенєжу вирнїкох вибудовали и твардy драгу.

История Водици Старша од ЛурдСкей пещери 

История, зявеня, Водицово докази и народна традиция єдно вельке нашо народне дyховне богатство котрому, нажаль, нашо историчаре, хронїчаре a и други нє пошвецели доcтаточну увагу. Заш лєм, народни приповеданя, вереня, каплїчка y керестурским хотаре и одходи процесийох вецей раз до рока, a поготов на треци дзень Русадльох, одпераю ше часу и забуцу.

Барз важне спомнуц же история Водици cтарша од Лурдскей пещери три-штири дзешатки роки. Бо кед ше y Лурдскей пещери збули зявеня Дїви Мариї 1858. року, y керестуpским хотаре, после древеней, почало ше правиц терашню церковочку. Заш лєм ше слyчело же зме вел! лєпше знали историю Лурдскей пещери як каплїчки y керестурским хотаре. Озда же Водица наша.